12:24 – Azərbaycan Prezidenti: "Bakı Enerji Həftəsi" nüfuzlu platformaya çevrilib
10:06 – İlham Əliyev Bakı 31-ci "Baku Energy Forum"un rəsmi açılış mərasimində iştirak edir
09:29 – İlham Əliyevin sosial media hesablarında Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü münasibətilə paylaşım edilib
13:57 – İlham Əliyev Xankəndidə açılışlarda - Fotolar- Yenilənib

Azərbaycan BRİCS üçün önəmli ölkədir

28.10.2024, 11:41,
---

BRİCS-in Kazanda keçirilən 16-cı sammitindən əsas təəssürat ondan ibarətdir ki, bu assosiasiyanın tarixində dönüş nöqtəsinin şahidi olduq. Sammitin nəticələri onu deməyə əsas verir ki, BRİCS beynəlxalq nizamı dəyişdirmək üçün ən ciddi təklifi verib. Kazan sammitinin Qərblə dünyanın qalan hissəsi arasında münaqişələrlə parçalanmış uçurumun həmişəkindən daha dərin olduğu bir şəraitdə keçirildiyini nəzərə alsaq, BRİCS-in inkişafında bu qətiyyətli addımı atmaq asan olmadı. Bu kritik vəziyyətdə Kazan sammiti Qlobal Cənub ölkələrinin artan istəklərini əks etdirən beynəlxalq nizamın islahatı planını təqdim etdi.
Yeni üzvlər və tərəfdaş ölkələr üçün BRİCS borcların azaldılması, iqlimin maliyyələşdirilməsi və davamlı inkişaf kimi məsələləri müzakirə etmək üçün alternativ platforma təqdim edib. Yəni o sahələr ki, Dünya Bankı və BVF kimi Qərb qurumlarının hökmranlığı ümidləri doğrultmayıb. Əlcəzair, Uqanda və Nigeriya BRİCS-ə tərəfdaş ölkələr kimi qoşulacaq və bu, Afrikanın artan qlobal rolunun tanınmasına işarədir. Latın Amerikasında Boliviya və Kuba BRİCS istiqamətində addımlar atıb. BRİCS və ASEAN ölkələri arasında yaxınlaşmaya İndoneziya, Malayziya, Tailand və Vyetnam kimi ölkələrin də tərəfdaşlar siyahısına əlavə edilməsi kömək edəcək. Bunu yəqin ki, başlanğıc hesab etmək olar. 30-dan çox ölkə bu və ya digər formatda BRİCS-də işə başlamaq istəyir.Sammitin mərkəzi hadisəsi vahid, daha ədalətli dünya nizamı üçün ortaq baxışı müəyyən edən iddialı sənəd olan Kazan Bəyannaməsinin qəbulu oldu. Bəyannamə qlobal idarəçilikdə islahatlara çağırış edərək, çoxtərəfliliyə sadiqliyini bir daha təsdiq etdi. Əsas məqsəd beynəlxalq qurumları inkişaf etməkdə olan və inkişaf etməkdə olan ölkələri daha çox təmsil etməkdir.
Bu islahat çağırışı xüsusilə uzun müddət Qərb güclərinin dominantlıq etdiyi BMT, BVF və Dünya Bankı kimi qurumlara ünvanlanıb. Kazan bəyannaməsinin hazırlanmasında digər təsisçi ölkələrlə birlikdə Hindistan əsas rol oynayıb. Baş nazir Narendra Modi çıxışında “xalq mərkəzli BRİCS”i müdafiə edib və qlobal idarəetmə institutlarında islahatların sürətləndirilməsinə çağırıb.Kazan sammiti çoxqütblü dünya nizamına doğru iddialı addımı qeyd etsə də, onun müvəffəqiyyəti genişlənmiş BRİCS-in birlik və uyğunluğu necə qoruyub saxlamasından asılı olacaq, çünki yeni üzvlər və tərəfdaş ölkələr öz rəqabətli maraqlarını BRİCS-in gündəliyinə gətirə bilərlər. BRİCS ölkələri də bu assosiasiyanın genişlənməsini tənqid edən və ələ salan, Kazanda keçirilən forumu mənasız şou kimi dəyərləndirən Qərbi yaxından izləməli olacaqlar. Bu baxımdan, yaxın günlərdə BRİCS ölkələrinin liderləri assosiasiyanın anti-Qərb mövqeləri üçün platforma deyil, qlobal siyasətdə qeyri-Qərb alternativ povesti üçün foruma çevrilməsini təmin etməli olacaqlar. Antonio Quterreş və Yeni İnkişaf Bankının rəhbəri Dilma Russeff eyni masa arxasında toplaşıblar.

Nəbi Hacıyev-YAP Sabunçu rayon təşkilatının məsləhətçisi